DƯ ÂM CHIỀU XUÂN TRONG BỨC TRANH QUÊ ÊM Ả TRONG “CHIỀU XUÂN” CỦA ANH THƠ
Mưa đổ bụi êm êm trên bến vắng,
Đò biếng lười nằm mặc nước sông trôi
Quán tranh đứng im lìm trong vắng lặng
Bên chòm xoan hoa tím rụng tơi bời.
Ngoài đường đê cỏ non tràn biếc cỏ
Đàn sáo đen sà xuống mổ vu vơ;
Mấy cánh bướm rập rờn trôi trước gió,
Những trâu bò thong thả cúi ăn mưa.
Trong đồng lúa xanh rờn và ướt lặng,
Lũ cò con chốc chốc vụt bay ra,
Làm giật mình một cô nàng yếm thắm
Cúi cuốc cào cỏ ruộng sắp ra hoa.
-”Chiều xuân” – Anh Thơ- Trong dòng chảy của thơ ca Việt Nam giai đoạn Thơ mới, có những tác phẩm không ồn ào cách tân dữ dội mà vẫn lặng lẽ đi vào lòng người bằng vẻ đẹp trong trẻo, dịu dàng của làng quê. Thơ không chỉ là tiếng nói của cảm xúc mà còn là nơi con người tìm về với thiên nhiên, với những khoảnh khắc bình yên của đời sống. “Chiều xuân” của Anh Thơ là một bài thơ như thế. Qua bức tranh chiều xuân nơi đồng quê Bắc Bộ, tác phẩm không chỉ gợi lên vẻ đẹp thơ mộng của cảnh vật mà còn đánh thức trong lòng người đọc một tình yêu sâu lắng với quê hương và nhịp sống thôn dã. Anh Thơ là một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào Thơ mới, được mệnh danh là “nhà thơ của đồng quê”. Thơ bà thường mang giọng điệu nhẹ nhàng, tinh tế, giàu chất họa và thấm đẫm cảm xúc nữ tính. Bà không tìm đến những đề tài lớn lao mà lặng lẽ ghi lại vẻ đẹp bình dị của bến nước, con đò, cánh đồng, đàn cò… “Chiều xuân” chính là thi phẩm tiêu biểu cho phong cách ấy: một bức tranh mùa xuân êm đềm mà man mác, trong đó cảnh vật và con người hòa quyện tạo nên hồn quê sâu sắc. Trước hết, bài thơ mở ra bằng khung cảnh bến sông thôn quê vắng lặng trong mưa bụi mùa xuân:
Mưa đổ bụi êm êm trên bến vắng,
Đò biếng lười nằm mặc nước sông trôi
Quán tranh đứng im lìm trong vắng lặng
Bên chòm xoan hoa tím rụng tơi bời.
Những câu thơ đầu đã gợi lên nét đặc trưng rất riêng của mùa xuân Bắc Bộ: “mưa bụi êm êm” – thứ mưa nhẹ như sương, mỏng manh mà dịu dàng. Không gian “bến vắng” càng làm nổi bật sự tĩnh lặng, yên ả. Con đò được nhân hóa “biếng lười”, nằm im mặc dòng nước trôi, gợi nhịp sống chậm rãi của làng quê. Bên cạnh đó, hình ảnh “chòm xoan hoa tím rụng tơi bời” vừa thơ mộng vừa man mác buồn, bởi sắc tím dịu dàng ấy cũng báo hiệu sự mong manh của thời gian. Chỉ bằng vài nét chấm phá, Anh Thơ đã dựng nên một chiều xuân vừa đẹp vừa phảng phất nỗi buồn nhẹ. Không chỉ có bến sông vắng lặng, bức tranh xuân còn được mở rộng ra con đường đê với sức sống xanh non tràn đầy:
Ngoài đường đê cỏ non tràn biếc cỏ
Đàn sáo đen sà xuống mổ vu vơ;
Màu “biếc” của cỏ non trải dài gợi cảm giác tươi mới, mơn mởn. Đàn sáo đen “mổ vu vơ” tạo nên chuyển động nhẹ nhàng, khiến bức tranh không hoàn toàn tĩnh mà vẫn có nhịp sống riêng. Cảnh vật hiện lên vừa gần gũi, bình dị, vừa mang vẻ đẹp thanh bình của một buổi chiều quê. Tiếp theo, thiên nhiên chiều xuân càng trở nên mềm mại, thơ mộng qua những hình ảnh thân thuộc của cánh bướm và đàn trâu bò:
Mấy cánh bướm rập rờn trôi trước gió,
Những trâu bò thong thả cúi ăn mưa.
Cánh bướm “rập rờn” gợi nét mong manh, uyển chuyển, như những nét vẽ tinh tế trong bức tranh thủy mặc. Hình ảnh trâu bò “thong thả” cúi ăn mưa lại gợi sự yên bình, chậm rãi của đời sống nông thôn. Mùa xuân trong thơ Anh Thơ không rực rỡ phô trương mà dịu dàng thấm sâu vào từng cảnh vật quen thuộc. Khép lại bài thơ là hình ảnh cánh đồng lúa xanh rờn cùng bóng dáng con người lao động, tạo nên điểm nhấn đầy sức sống:
Trong đồng lúa xanh rờn và ướt lặng,
Lũ cò con chốc chốc vụt bay ra,
Làm giật mình một cô nàng yếm thắm
Cúi cuốc cào cỏ ruộng sắp ra hoa.
Cánh đồng lúa “xanh rờn” vừa gợi sức sống tràn đầy, vừa mang nét tĩnh lặng trong mưa xuân. Những cánh cò con bất chợt “vụt bay ra” tạo nên nét động nhẹ nhàng. Đặc biệt, hình ảnh “cô nàng yếm thắm” hiện lên duyên dáng, giản dị, trở thành điểm sáng của bức tranh chiều xuân. Con người hòa vào thiên nhiên, lao động giữa mùa xuân, giữa ruộng đồng “sắp ra hoa”, gợi vẻ đẹp bình dị mà tràn đầy hi vọng. “Chiều xuân” là một bài thơ giàu chất họa và chất thơ. Với ngôn ngữ giản dị mà tinh tế, Anh Thơ đã khắc họa thành công bức tranh đồng quê Bắc Bộ trong một buổi chiều mùa xuân êm đềm, thơ mộng. Thành công của bài thơ không nằm ở những hình ảnh cầu kì, mà ở chính sự trong trẻo, nhẹ nhàng, khiến người đọc như được sống chậm lại để cảm nhận vẻ đẹp bình yên của quê hương. “Chiều xuân” không chỉ là bài thơ tả cảnh mà còn là bài thơ tả hồn. Qua những nét vẽ dịu dàng, Anh Thơ đã gửi gắm tình yêu tha thiết với thiên nhiên, với làng quê Việt Nam và nhịp sống thôn dã thanh bình. Bài thơ khép lại nhưng dư âm vẫn còn đọng mãi, như một buổi chiều xuân lặng lẽ trong ký ức, đủ để mỗi người thêm trân trọng những vẻ đẹp bình dị và bền lâu của quê hương.
———————————-
Học Văn cô Diệu Thu – Hệ sinh thái học văn toàn diện, dễ dàng
Hotline: 0833.873.089
Địa chỉ: 68 Thụy Phương, Đông Ngạc, Hà Nội
Website: https://letrandieuthu.com
#hocvanbangcongthuc #cogiaodieuthu #hocvancodieuthu #chieuxuan #anhtho #vanhoc #phantichvanhoc #nghiluanvanhoc #NLVH #phantichtho
